Home / Giáo dục / Top 9 bài văn phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” lớp 10 mới nhất

Top 9 bài văn phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” lớp 10 mới nhất

Hướng dẫn làm bài phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” lớp 10 dưới đây cũng sẽ giúp cho các em có được một lượng kiến thức hay nhất, hữu ích nhất. Các luận điểm, luận cứ xác đáng chắc chắn giúp các em dễ học, dễ nhớ để hoàn thành tốt bài tập của mình.

Trong kho tàng văn học dân gian của ông cha ta có rất nhiều truyện cười hay và đặc sắc, trong đó không thể không nhắc đến truyện “Nhưng nó phải bằng hai mày”. Và các em học sinh hiểu gì về câu chuyện này? Đừng bỏ qua các bài văn mẫu Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” mà Tophaynhat.com mang đến cho các em học sinh.

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 1

Ở trong xã hội phong kiến vào văn học luôn được phản ánh đầy mâu thuẫn với những thế lực của đồng tiền mua chuộc. Thế rồi tiền bạc làm nghiêng cán cân của xã hội, ngay cả việc sai trái phải đúng cứ đồng tiền mà phân minh. Và con người vì đồng tiền mà làm mờ mắt, khi đó thì họ còn chẳng thiết tha đâu mới đúng đâu là sai. Xã hội thì cứ ai nhiều tiền hơn người đó thắng. Thực sự thì đó cũng chính là quy luật của xã hội khi ấy. Người đọc có thấy được trong truyện “Nhưng nó phải bằng hai mày” đối tượng gây cười ở đây chính là Lí trưởng , Cải, Ngô. Khi mà Cải, Ngô đi kiện nhưng sợ thua, đút lót tên Viên Lý trưởng xử kiện gỏi nhưng phán người nhiều tiền hơn thắng. Thế rồi cũng nên án thói tham nhũng của quan lại

Lên án người nông dân tự đẩy mình vào tình huống bi hài khi tạo được tình huống gây cười. Truyện cười với kết cấu gây hài luôn giàu kịch tính, thêm với đó ngôn ngữ cũng như cử chỉ, lối chơi chữ vô cùng đặc sắc.

Với truyện cười này cũng đã được tạo ra như một màn kịch nhỏ. Khi mà Cải và Ngô xích mích với nhau, khi đó Cải sợ kém thế, lót trước cho thầy lí năm đồng. Còn Ngô cũng đã biện chè lá những mười đồng và thầy lí cho Ngô thắng, và khi đó thì Cải bị đánh mười roi. Cải thắc mắc vì sao lại xử như vậy thì thầy lí xoè bàn tay và nói : “ Nhưng nó phải bằng hai mày”. Kết thúc câu chuyện thì người đọc cũng có thể thấy được chính tiếng cười ấy có lẽ được bật lên từ mâu thuẫn gây cười mà tác giả dân gian tạo ra. Khi gây chuyện thì cách ứng xử của hai người giống nhau, đều đút lót nhưng sự ít nhiều về giá trị đồng tiền cũng mang đến sự khác nhau, trắng đen cũng bị thay đổi theo giá trị đồng tiền. Thông qua với cách xử kiện này mà tác giả dân gian cũng mang đến cho người đọc thấy được bộ mặt của xã hội thời bấy giờ. Một xã hội bị đồng tiền mua chuộc.

Truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày” cũng đã mang đến cho người đọc thêm nhiều suy nghĩ. Gây cười nhưng lại mang một bài học sâu sắc. Trong xã hội xưa thì những tên quan lại cũng bị mua chuộc bởi đồng tiền, và tiền chính là lẽ phải – một xã hội thối nát, bất công xưa kia.

phan tich truyen cuoi nhung no phai bang hai may 1 - Top 9 bài văn phân tích truyện cười: "Nhưng nó phải bằng hai mày" lớp 10 mới nhất

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày”

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 2

Truyện cười dân gian Việt Nam ra đời cùng lúc với những câu ca dao tục ngữ, được lưu truyền qua những cuộc trò truyện giải trí. Những mẩu truyện cười dân gian như món ăn tinh thần mang lại tiếng cười giòn giã mà không kém phần sâu xa với người nông dân. Truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” kể lại câu chuyện hài kịch xử kiện thắng thua của Cải với Ngô với người xử kiện là Lý trưởng.

Truyện được tạo ra như một màn kịch nhỏ với sự xuất hiện của ba đối tượng gây cười: Lí trưởng, Cải và Ngô. Sự việc được kể rất ngắn gọn: Cải với Ngô đánh nhau, rồi mang nhau đi kiện. Cải sợ kém thế, lót trước cho thầy lí năm đồng. Ngô biện chè lá những mười đồng và thầy lí cho Ngô thắng, còn Cải bị đánh mười roi. Khi Cải thắc mắc, thầy lí xoè bàn tay và nói : “ Nhưng nó phải bằng hai mày” . Truyện kết thúc ở đó và để lại nhiều tiếng cười thâm thuý.

Tiếng cười ấy có lẽ được bật lên từ mâu thuẫn gây cười mà tác giả dân gian tạo ra. Cải và Ngô đi kiện nhưng lại sợ bị thua mà đút lót cho lí trưởng. Viên lí trưởng được nói : “ Sử kiện giỏi” mà phán người nhiều tiền hơn thắng. Mâu thuẫn trái ngang giữa những nhân vật tạo cho người đọc tiếng cười vui vẻ.

Tình huống được tạo ra cũng hết sức hợp lý, tài tình. Cải và Ngô đánh nhau, cả hai cùng đi kiện. Khi đi kiện, cách ứng xử của hai người giống nhau, đều đút lót. Cải lót Năm đồng, Ngô biện chè Mười đồng. Chính cách ứng xử này bộc lộ rõ bản chất của cả hai. Có gan đi kiện nhưng không dám đối chứng công bằng, không trung thực. Đây cũng là hiện trạng bấy giờ của nhiều người nông dân lao động. Tác giả dân gian qua Cải và Ngô để thấy được bản chất tính cách không trung thực của bộ phận không nhỏ người nông dân thời đó.

Khi thầy lí xử kiện, phán Cải thua, phạt mười roi, ngay tức thì nhân vật có phản ứng và ứng xử. Cải biện minh xoè năm ngón tay. Thầy Lí xoè năm ngón tay trái úp lên năm ngón tay phải và nói: “ Tao biết. Nhưng nó phải bằng hai mày”. Ngay tại hành động và lời nói của thầy lí đã đẩy kịch tính của truyện lên cao trào và đồng thời mở nút thắt, làm bật lên tiếng cười sảng khoái. Cũng chính tại đây, bản chất được bộn lộ. Cải thì nhắc khéo, gian lận còn ông Lí được nói là sự kiện giỏi kia thì tham nhũng, bị đồng tiền mua chuộc. Đến đây người đọc không chỉ cười mà còn thấy bất bình thay. Hoá ra xã hội phụ thuộc vào đồng tiền. Quan lại thời đó tham nhũng, bị mua chuộc bởi đồng tiền mà chẳng biết phân biệt đúng sai, xử thắng thua dựa vào giá trị đồng tiền.

Truyện cười: “ Nhưng nó phải bằng hai mày” tạo nên tiếng cười sảng khoái bởi những mâu thuẫn mà tự nhân vật tạo ra. Xã hội phong kiến với những mâu thuẫn sâu sắc về giai cấp khiến cho truyện cười được ra đời tự nhiên để không chỉ là tiếng cười giải trí mà còn là lời phê bình, lên án sâu sắc tầng lớp giai cấp trong xã hội để với ước muốn cải tạo xã hội tốt đẹp. Đúng như quy luật, đặc điểm của truyện cười, “ Nhưng nó phải bằng hai mày” với kết cấu ngắn gọn, súc tích, giàu kịch tính ngôn ngữ lời nói, ngôn ngữ cử chỉ đa dang không chỉ đem lại tiếng cười sảng khoái mà đồng thời lên án những thói hư tật xấu , tham nhũng của quan lại, phê phán người nông dân tự mình đẩy mình vào tình huống bi hài.

Qua truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày” tác giả dân gian với những tính tiết đơn giản đã để lại cho người nghe, người đọc tiếng cười vui vẻ và những cái nhìn mới về xã hội phong kiến Việt Nam một thời.

Truyện được tạo ra như một màn kịch nhỏ với sự xuất hiện của ba đối tượng gây cười: Lí trưởng, Cải và Ngô. Sự việc được kể rất ngắn gọn: Cải với Ngô đánh nhau, rồi mang nhau đi kiện. Cải sợ kém thế, lót trước cho thầy lí năm đồng. Ngô biện chè lá những mười đồng và thầy lí cho Ngô thắng, còn Cải bị đánh mười roi. Khi Cải thắc mắc, thầy lí xoè bàn tay và nói : “ Nhưng nó phải bằng hai mày” . Truyện kết thúc ở đó và để lại nhiều tiếng cười thâm thuý.

Tiếng cười ấy có lẽ được bật lên từ mâu thuẫn gây cười mà tác giả dân gian tạo ra. Cải và Ngô đi kiện nhưng lại sợ bị thua mà đút lót cho lí trưởng. Viên lí trưởng được nói : “ Sử kiện giỏi” mà phán người nhiều tiền hơn thắng. Mâu thuẫn trái ngang giữa những nhân vật tạo cho người đọc tiếng cười vui vẻ.

Tình huống được tạo ra cũng hết sức hợp lý, tài tình. Cải và Ngô đánh nhau, cả hai cùng đi kiện. Khi đi kiện, cách ứng xử của hai người giống nhau, đều đút lót. Cải lót Năm đồng, Ngô biện chè Mười đồng. Chính cách ứng xử này bộc lộ rõ bản chất của cả hai. Có gan đi kiện nhưng không dám đối chứng công bằng, không trung thực. Đây cũng là hiện trạng bấy giờ của nhiều người nông dân lao động. Tác giả dân gian qua Cải và Ngô để thấy được bản chất tính cách không trung thực của bộ phận không nhỏ người nông dân thời đó.

Khi thầy lí xử kiện, phán Cải thua, phạt mười roi, ngay tức thì nhân vật có phản ứng và ứng xử. Cải biện minh xoè năm ngón tay. Thầy Lí xoè năm ngón tay trái úp lên năm ngón tay phải và nói: “ Tao biết. Nhưng nó phải bằng hai mày”. Ngay tại hành động và lời nói của thầy lí đã đẩy kịch tính của truyện lên cao trào và đồng thời mở nút thắt, làm bật lên tiếng cười sảng khoái. Cũng chính tại đây, bản chất được bộn lộ. Cải thì nhắc khéo, gian lận còn ông Lí được nói là sự kiện giỏi kia thì tham nhũng, bị đồng tiền mua chuộc. Đến đây người đọc không chỉ cười mà còn thấy bất bình thay. Hoá ra xã hội phụ thuộc vào đồng tiền. Quan lại thời đó tham nhũng, bị mua chuộc bởi đồng tiền mà chẳng biết phân biệt đúng sai, xử thắng thua dựa vào giá trị đồng tiền.

Xem thêm:  Top 7 bài văn phân tích bài thơ "Hoàng Hạc Lâu tống Mạnh Hạo Nhiên chi Quảng Lăng" mới nhất

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 3

Cải lót tiền trước cho lí trưởng nên quan hệ giữa Cải và Lí trưởng là quan hệ đã được dàn xếp, đã được mua bán bằng đồng tiền. Cải yên tâm về mối quan hệ này, chắc chắn là mình sẽ được kiện. Thế nhưng khi lên công đường tình huống mới đột ngột xuất hiện. Lí trưởng tuyên bố đánh Cải chục roi. Đây là hành vi bất ngờ ngoài dự kiến của Cải, đặt ra nhiều phán đoán với nhân vật, với người đọc. Từ đó, dẫn đến xuất hiện một màn kịch ngắn. Hai nhân vật, một bên hết sức ngạc nhiên và cố xin xét lại, một bên thản nhiên kết án, một bên hoàn toàn bị động, một bên rất chủ động. Động tác và lời nói hai bên hoàn toàn trái ngược nhau. Động tác và lời nói cuối cùng của thầy lí kết thúc màn kịch, giải quyết tinh huống, mọi phán đoán đều đã có một kết luận chung. Quan hệ giữa Cải và thầy lí bị xóa bỏ bởi một quan hệ mới được dàn xếp tốt hơn đã thay thế. Đó là quan hệ giữa Ngô và thầy lí.

Trong màn kịch ngắn trên, “ngôn ngữ” giao tiếp của hai nhân vật là lời nói và hành động. Hai thứ ngôn ngữ này cùng kết hợp với nhau để đưa ra một nội dung cụ thể:

Hành động là để 2 người trong cuộc hiểu nhau. Còn ngôn ngữ thì công khai nói cho tất cả những người có mặt nghe. Hai thứ ngôn ngữ này phải kết hợp lại nhau mới tạo thành nội dung đối thoại đầy đủ, rõ ràng:

Lẽ phải được tính bằng 5 ngón tay, 2 lần lẽ phải là 10 ngón tay. Quay lại đối chiếu với phần đầu, người ta hiểu được tính chất quy ước ở đây: 5 ngón tay bằng 5 đồng, tức là ngón tay của Cải trở thành ký hiệu tiền tệ và hai bàn tay úp vào nhau của lý trưởng là ký hiệu cho lượng tiền đút lót của Ngô và Cải.

Tức là lẽ phải chính là tiền. Tiền là lẽ phải được đem ra để làm cán cân công lý. Tiền nhiều thì lẽ phải nhiều, tiền ít thì lẽ phải ít, bên nào nặng tiền hơn thì cán công lý nghiêng về phía đó. Đó chính là nội dung tố cáo của truyện.

Như vậy yếu tố kịch trong đoạn truyện được tạo nên qua lời nói và hành động của hai nhân vật Cải và Lí trưởng. Cái yên tâm được kiện, nhưng hành động xử kiện của lí trưởng hoàn toàn ngược lại với sự yên tâm của Cải và cách giải thích của quan tòa khiến Cải không kịp trở tay, rơi vào tình trạng bi hài: Vừa mất tiền vừa bị đánh.

Trong câu nói của lí trưởng có sử dụng hình thức chơi chữ, từ đó mà tạo nên tiếng cười. Từ “phải” ở đây là một từ đa nghĩa. Nghĩa thứ nhất là chỉ lẽ phải, chỉ cái đúng, tức là từ chỉ tính chất. Nhưng khi từ này kết hợp với từ chỉ số lượng (bằng 2) thành cụm: “phải bằng 2”, thì nghĩa của nó lại là định lượng cho mức tiền lo lót của Cải và Ngô với lí trưởng. Bằng nghệ thuật chơi chữ như vậy, chỉ trong một lời thoại ngắn, tác giả đã đưa người đọc đi từ trạng thái “tưởng là thế này” (tưởng “phải” là lẽ phải) đến “hóa ra thế kia” (hóa ra “phải” ở đây lại là mức tiền) trong tích tắc. Lời nói của lí trưởng vừa có cái vô lí, vừa có hợp lí. Vô lí khi đặt nó trong một phiên tòa bình thường, hợp lí khi ta đặt nó vào mối quan hệ thực tế giữa các nhân vật. Ở đây lí trưởng nói bằng mối quan hệ thực tế đó, tức là cái hợp lí đã thay thế cho cái vô lí. Từ đó người đọc mới bất ngờ vỡ lẽ về bản chất: tư lợi từ việc công một cách hồn nhiên và trắng trợn của lí trưởng. Một nền công lí được thực thi như thế, do những con người như thế nắm giữ. Thật là nực cười. Tiếng cười được bật ra khi quá trình nhận thức kết thúc.

Hai nhân vật là hình ảnh dại diện cho những người nông dân ghê gớm, ma lanh nội bộ nhưng lại khờ khạo, bị bóp nặn bởi bọn cai trị. Họ vừa là đồng phạm, vừa là nạn nhân của tình trạng tham nhũng của đám hào lí nông thôn, họ vừa đáng thương, lại vừa đáng trách. Chính họ đã góp phần tạo nên và thúc đẩy thói nhũng nhiễu kia, rồi lại tự đẩy mình vào tình cảnh thảm hại, bi hài.

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 4

Việt Nam có kho tàng truyện cười vô cùng phong phú và đa dạng, để phân biệt, người ta phân ra làm hai loại chính là truyện khôi hài và truyện trào phúng. Nếu như truyện khôi hài chỉ nhằm mục đích mua cười, giải trí thì tiếng cười trào phúng lại mang ý nghĩa phê phán nhẹ nhàng đối với những thói hư tật xấu ở đời. Nhưng nó phải bằng hai mày thuộc nhóm truyện cười trào phúng. Trong truyện, đối tượng bị đả kích là thói ăn thối hộ trơ tráo, phổ biến trong hàng ngũ quan lại xã hội xưa.

Thói ăn hối lộ là một tội lỗi thường chỉ có ở hàng ngũ quan chức, ở những người “cầm cân, nảy mực” và tư đây chân lí, lẽ phải bị định giá bởi đồng tiền. Nghịch lí này thường bị phê phán, đả kích thông qua nhiều loại hình nghệ thuật, mà một trong số đó là truyện cười dân gian, bởi truyện cười dân gian là lời đả kích thâm thúy, sâu cay nhất và khả năng truyền đạt cũng nhanh nhất, sâu rộng nhất. Đặc biệt nó được truyền bằng miệng nên tránh được búa rìu của nhà cầm quyền. Có thể nói, truyện Nhưng nó phải bằng hai mày thể hiện tập trung cao độ khả năng hài hướng, đả kích của tác giả dân gian trong cách lựa chọn chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ, người kể, ngôn ngữ nhân vật cũng như tổ chức cốt truyện,…

Trong truyện Nhưng nó phải bằng hai mày hành động ăn hối lộ được thể hiện qua hành động và ngôn ngữ trắng trợn, trơ trẽn của viên lí trưởng. Truyện kể về hai người Ngô và Cải do tranh chấp cãi vã xảy ra gây gổ đánh đập lẫn nhau. Rồi cả hai cùng nhau kéo ra tòa nhờ quan xử kiện. Câu chuyện sẽ chẳng có gì đáng nói nếu như không có chuyện cả hai anh Ngô và Cả đều tìm cách hối lộ, đi cửa sau với quan để được xử thắng án.

Buổi tối hôm đó, Cải tới nhà ông lý trưởng vốn được mệnh danh là cha mẹ của dân để hối lộ quan năm xu, nhờ quan bênh vực con trên công đường, quan xử cho con thắng cho thằng Ngô kia nếm thử đòn roi.

Sáng hôm sau, trên công đường giờ xử án khi lý trưởng xử án đã quyết định cho Ngô thắng kiện và xử lý Cải mười roi. Lúc này Cải rất hoang mang, liền một mực kêu oan, rồi để cho quan nhớ chuyện tối qua mình đã hối lộ cho quan năm xu. Cải bền dơ bàn tay ra làm ám hiệu.

Cải muốn lý trưởng nhớ lại những gì đã hứa với mình tôi qua, nhưng, màn kịch đóng lại trước mặt Cải khi quan nói “Tao biết mày phải…nhưng nó lại phải bằng hai mày…”

Lúc này, thì Cải hiểu ra mọi chuyện, tiền mất tật mang vừa bị ăn đánh mười roi, vừa mất năm xu cho quan còn gì oan ức hơn. Nhưng tất cả những bi hài kịch này đều do con người tạo ra mà thôi. Nếu như Cải và Ngô cứ đường đường chính chính thì có lẽ chẳng ai phải mất tiền, cũng chẳng ai phải chịu oan ức như vậy

Câu nói “Nhưng nó phải bằng hai mày” tự nó đã đủ khả năng gây cười vì đã là lẽ phải, đã là “chân lí chỉ có một”, không thể cả hai đều phải, lại càng không có chuyện người này “phải bằng hai” người kia. Khi đặt câu nói của lí trưởng trong hoàn cảnh hắn đã nhận lối lộ của Ngô gấp hai lần Cải lót tay cho hắn thì tường cười không dừng lại ở mức độ hài hước mà đa trở thành lời đả kích mạnh mẽ về một nhân cách: thói ăn hối lộ trắng trợn, có thể bẻ cong cả chân lí. Lí trưởng không chỉ ăn hối lộ của một bên, mà ăn của cả hai bên. Điều đó khiến lí trưởng phải lí giải hình phạt là: “Tao biết mày phải… nhưng nó lại phải… bằng hai mày”. Tiếng cười bật ra mạnh mẽ hơn khi lời nói của thầy lí được kết hợp với hành động của hắn: “Xòe năm ngón tay trái úp lên năm ngón tay mặt”. Hành động này cũng là một “phát ngôn” nhưng lại là loại “thông điệp” ngầm.

 Về cấu trúc, truyện Nhưng nó phải bằng hai mày đã được tổ chức một cách thông minh để tiếng cười càng trở nên thâm thúy, sâu sắc. Mở đầu là lời người kể khen: “viên lí trưởng nổi tiếng xử kiện giỏi”. Tiếp theo, tác giả dân gian để cho cái “giỏi” của y được thể hiện bằng một vụ xử kiện cụ thể giữa Cải và Ngô và kết cục người nghe nhận ra được cái “giỏi” của lí trưởng ở đây là giỏi ăn tiền, ăn của đút lót, của hối lộ của cả hai bên mà bên nào cũng phải chịu. Cứ theo cách xử kiện nầy thì khi vào vụ kiện mỗi bên dù đúng hay sai đều phải tăng cường của đút lót thì mới mong hằng thắng.

Xem thêm:  Tả ông em lớp 5 hay nhất - 3 bài văn miêu tả ông nội, ông ngoại ngắn gọn

phan tich truyen cuoi nhung no phai bang hai may 2 - Top 9 bài văn phân tích truyện cười: "Nhưng nó phải bằng hai mày" lớp 10 mới nhất

Nhưng nó phải bằng hai mày

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 5

Những tên riêng trọng truyện (Cải, Ngô) là tên những cây cối thường gặp trong đời thường nhằm chỉ những người lao động nghèo khổ, thật thà không hiểu biết về pháp luật. Họ không thể nhận thức được lẽ phải, đúng sai của mình mà chỉ biết “chạy” quan. Thực tế trong truyện cho thấy rằng đúng, sai chỉ có chạy quan thật nhiều tiền thì mới thoát được khỏi vòng lao lí. Cũng phải nói thêm rằng hành vi hối lộ cũng là hành vi xấu, là tội lỗi đáng bị lên án, nhưng xét trong hoàn cảnh cụ thể chúng ta thấy Cải và Ngô là những nhân vật đáng thương hơn là đáng trách, họ vừa là sản phẩm của xã hội thối nát vừa là nạn nhân của cái xã hội ấy. Rõ ràng việc họ đút lót cho quan trên là do thực trạng xã hội bắt buộc, khi mà lẽ phải được định giá bằng đồng tiền. Thực trạng xã hội đó là cơ sở để cha ông ta khái quát thành câu tục ngữ: “Vô phúc đáo tụng đình” (Vô phúc phải đến kiện cửa quan)

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 6

Trong kho truyện cổ dân gian nước ta, kho tàng truyện cười, châm biếm mỉa mai những thói hư tật xấu luôn để lại cho người đọc những bài hài bổ ích. Mục đích của người xưa là mượn sự hài hước, châm biếm để giáo dục sâu sắc, lên án những tệ nạn tồn tại trong xã hội.

Trong truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày” người xưa muốn đả kích phê phán những thói hư tật xấu, thói ăn tham ô hối lộ của những tên quan tham, quan phụ mẫu được mệnh danh là cha mẹ của dân, nhưng lại luôn kiếm chác tiền bạc của người dân thông qua cách lý trưởng xử án bóp méo sự thật chuyển trắng thành đen.

Truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày” kể về hai người Ngô và Cải do tranh chấp cãi vã xảy ra gây gổ đánh đập lẫn nhau. Rồi cả hai cùng nhau kéo ra tòa nhờ quan xử kiện. Câu chuyện sẽ chẳng có gì đáng nói nếu như không có chuyện cả hai anh Ngô và Cả đều tìm cách hối lộ, đi cửa sau với quan để được xử thắng án.

Buổi tối hôm đó, Cải tới nhà ông lý trưởng vốn được mệnh danh là cha mẹ của dân để hối lộ quan năm xu, nhờ quan bênh vực con trên công đường, quan xử cho con thắng cho thằng Ngô kia nếm thử đòn roi.

Sáng hôm sau, trên công đường giờ xử án khi lý trưởng xử án đã quyết định cho Ngô thắng kiện và xử lý Cải mười roi. Lúc này Cải rất hoang mang, liền một mực kêu oan, rồi để cho quan nhớ chuyện tối qua mình đã hối lộ cho quan năm xu. Cải bền dơ bàn tay ra làm ám hiệu.

Cải muốn lý trưởng nhớ lại những gì đã hứa với mình tôi qua, nhưng, màn kịch đóng lại trước mặt Cải khi quan nói “Tao biết mày phải…nhưng nó lại phải bằng hai mày…”

Lúc này, thì Cải hiểu ra mọi chuyện, tiền mất tật mang vừa bị ăn đánh mười roi, vừa mất năm xu cho quan còn gì oan ức hơn. Nhưng tất cả những bi hài kịch này đều do con người tạo ra mà thôi.

Nếu như Cải và Ngô cứ đường đường chính chính thì có lẽ chẳng ai phải mất tiền, cũng chẳng ai phải chịu oan ức như vậy

Câu nói “Nhưng nó phải bằng hai mày” thể hiện cho việc “miệng nhà quan có gang có thép”. Họ nói gì thì con dân cũng phải nghe, bóp méo sự thật, biến trắng thành đen. Đồng thời nó cũng minh chứng một điều có thật mà người xưa thường nói con cháu.

Con ơi nhớ lấy câu này

Cướp đêm là giặc

Cướp ngày là quan”

Quan cướp giữa thanh thiên bạch nhật mà chẳng sợ gì dân đen lên án hay oán trách. Lý trưởng ăn hối lộ cả hai bên nhưng không hề cảm thấy xấu hổ mà ngang nhiên công khai nói ra không hổ thẹn với lương tâm.

Truyện cười này thể hiện nghệ thuật chơi chữ để gây cười cho người đọc. Những từ ngữ được viết trong truyện thể hiện sự đa nghĩa, từ phải thường chỉ cho những việc đúng, việc không sai trái, nhưng trong truyện cười này thì ngược lại, phải trái trắng đen đảo lộn hết cả bởi con người tham tiền, đánh mất giá trị đạo đức biến chất .

Truyện cười gây ra kết thúc bất ngờ để lại cho người đọc nhiều tiếng cười sâu sắc, thâm thúy. Nó là bài học của người xưa muốn gửi tới con cháu mình.

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 7

Đây là một câu truyện cười nhưng lại cười ra nước mắt. Một xã hội đồng tiền mà lấn áp tất cả. Vì tiền mà con người ta không còn sự công bằng văn minh nữa. Người nào có quyền có thế thì người đó thắng. Thật là một xã hội chó đểu  nhà văn( Vũ Trọng Phụng).

Truyện cười “Nhưng  nó phải bằng hai mày” nó giống như một màn kịch rất ngắn nhưng hấp dẫn với sự xuất hiện của ba nhân vật.

Mở đầu truyện là lời giới thiệu về một viên lí trưởng xử kiện giỏi ở một “làng kia”. Ta gặp cách giới thiệu phiếm chỉ giống như các câu truyện cổ tích. Địa điểm (làng kia), thời gian (hôm nọ).  Tác giả dùng tính phiếm chỉ để tăng tính khái quát, ý nghĩa mà truyện phản ánh mang tính phổ biến ở nhiều vùng , nhiều đối tượng chứ không ở địa phương nào. Tên Cải và Ngô cũng là một cách nói thực chất không mang tính xác định.

Sự việc được kể rất ngắn gọn. Cải và Ngô đánh nhau rồi mang nhau ra kiện. Cải sợ kém thế lót trước thời lí năm đồng. Ngô biện chè lá những mười đồng. Lần theo câu truyện chúng ta đã tìm thấy tình huống có vấn đề, buộc người nghe phải chú ý xem trong tình huống nà thì một thầy lí nổi tiếng xử kiện giỏi sẽ xử vụ kiện này như thế nào?

Khi xử kiện thầy lí cho Ngô thắng, còn Cải bị đánh mười roi. Cải đã lo lót thầy trước và được thầy nhận lễ nên Cải rất bất ngờ lâm vào tình thế bị động trước lời phán xét của thầy lí. Sự bất ngờ ấy được thể hiện : ” Cải vội xòe năm ngón tay, ngẩng mặt nhìn thầy lí khẽ bẩm: xin thầy xét lại lẽ phải về con mà”.  Lời nói của Cải chứng tỏ Cải tin vào mình sẽ được xử thắng vì mình đã lo chạy trước và được thầy nhận lễ đáng nhẽ là phần thắng thuộc về mình nhưng nó lại ngược lại. Lẽ phải ở đây dược xem xét bằng tiền. Cải đã đưa ra một ám hiệu là năm ngón tay, đưa mắt nhìn và lời nhắc khẽ để nhắc nhở thầy lí về hành động biện lễ của mình.

Đến đây mâu thẫn đã lên đến cao trào Bởi Cải dường như đã lật bài ngựa. Nếu như vậy thì thầy lí sẽ xử ra sao? Thật bất ngờ đáp lại hành động kì quặc của Cải là hành động cũng kì quạc của thầy lí. Sự kết hợp lời nói và hành động giữa hai nhân vật tạo nên một tín hiệu đặc biệt,  một thứ mật ngữ. Lời được phát ngôn công khai cho tất cả mọi người cùng nghe.  Mật ngữ thì chỉ có hai người trong cuộc mới biết được rõ. Hành động kì quặc đó được giải mã bởi lời nói của thầy lí kèm theo hành động: ” Thầy lí cũng xòe năm ngón tay trái úp lên trên năm ngón tay phải mặt nói : Tao biết mày phải…..nhưng nó lại phải…..bằng hai may!”

Giữa ngón tay-tiền- lẽ phải có mối liên hệ mật thiết. Ngón tay thể hiện số lượng tiền. Tiền để đo lẽ phải. Theo như thầy lí thì tiền là lẽ phải, lẽ phải được đo bằng tiền. Người nào có nhiều tiền thì lẽ phải ắt thuộc về người đó. Gía trị tố cáo của truyện chính là ở chỗ đó. Trong xã hội mà mọi thứ được đo bằng tiền thì thử hỏi công lý ở đâu?.

Một thầy lí nổi tiếng xử kiện giỏi mà còn như vậy. Thầy ăn của đút cả hai phía, “đục nước béo cò” mà lại dám công khai trước công đường với lời nói và hành động thật nực cười. Thầy lí là đại diện cho những kẻ có quyền thế “cầm cân nảy mực” trong lạng lại hiện ra nguyên hình là kẻ ăn đút trắng trợn. Ở đây nghệ thuật chơi chữ được thể hiện qua chữ phải: ” Mày phải….nhưng nó lại phải…..bằng hai mày”.

Cả ba nhân vật trong truyện đều bật ra tiếng cười. Lí trưởng là nhân vật bị đả kích còn Ngô và Cải là hai nhân vật bị phê phán. Cải và Ngô tùy là nạn nhân nhưng là những kẻ tiếp tay cho những việc làm đổi thay công lí, nhập nhằng trắng đen bằng việc đút lót của sau.

Truyện về cơ bản giống truyện Tam đại con gà nhưng ngắn gọn hơn, giàu kịch tính hơn. Tính cách nhân vật lí trưởng được giấu kín chỉ bộc lộ ở cuối truyện để tăng tính bất ngờ cho truyện. Sự kết hợp giữa hành động và ngôn ngữ cùng lối chơi chữ tạo nên tình huống gây cười.

Xem thêm:  Top 8 bài văn phân tích bài ca dao “Trèo lên cây khế nửa ngày….” lớp 10 mới nhất

Qua đây tác giả cũng muốn phê phán những kẻ có quyền có thế coi đồng tiền là tất cả làm ô uế xã hội, làm mất đi sự công bằng của xã hội.

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 8

Kho tàng truyện cười Việt Nam cực kì phong phú về đề tài, được chia làm hai loại là truyện khôi hài và truyện trào phúng. Truyện khôi hài chủ yếu nhằm mục đích giải trí là chính, tuy vậy nó vẫn có ý nghĩa giáo dục nhẹ nhàng. Truyện trào phúng có mục đích đả kích, phê phán, đối tượng phần lớn là các nhân vật thuộc tầng lớp trên trong xã hội phong kiến xưa kia. Cũng có khá nhiều truyện cười phê phán thói hư tật xấu thường thấy trong cuộc sống. Nhưng nó phải bàng hai mày và Tam đại con gà là truyện cười thuộc loại trào phúng, phê phán đám quan lại tham nhũng và những thầy đồ dốt nát.

Cốt truyện đơn giản : Hai người hàng xóm đánh nhau rồi mang nhau đi kiện. Tuy vậy, truyện được xây dựng thành một màn hài kịch hoàn hảo với hai yếu tố then chốt dẫn tới sự hình thành và phát triển mâu thuẫn. Đó là lí trưởng nổi tiếng xử kiện giỏi và hai đương sự Ngô, Cải, ai cũng muốn giành phần thắng nên đều đút lót cho lí trưởng.

Mâu thuẫn bắt đẩu phát sinh khi lí trưởng đột ngột tuyên bố đánh phạt Cải mười roi. Buồn cười ở chỗ là hai nhân vật một bên thì chủ động, còn bên kia hoàn toàn bị động. Một bên cứ kết án, một bên xin xét lại. Động tác và lời nói của hai người hoàn toàn trái ngược nhau. Màn kịch khép lại bằng câu kết luận chắc nịch của lí trưởng: Tao biết mày phải… nhưng nó lại phải… bằng hai mày. Lời nói ấy đã vạch trần thủ đoạn của viên lí trưởng mà dân gian đã chỉ ra bằng câu thành ngữ : đòn xóc hai đầu.

Lí trưởng là người đứng đầu trông coi việc hành chính trong làng. Viên lí trưởng trong truyện nổi tiếng xử kiện giỏi. Song cái tiếng tăm ấy lại hoàn toàn đối lập với thực chất bên trong. Ngô và Cải đều phải lo đút lót trước cho lí trưởng. Sự công bằng, lẽ phải – trái, không có ý nghĩa gì ở chốn công đường Khi lí trưởng xử kiện..Lẽ phải ở đây thuộc về kẻ nhiều tiền, nhiều lễ vật lo lót. Đồng tiền đã ngự trị chốn công đường, bất chấp công lí. Đúng là: Nén bạc đâm toạc tờ giấy và Cải, Ngô là các nhân vật bi hài, vừa đáng trách, đáng cười, vừa đáng thương.

Thủ pháp trào lộng của truyện được thể hiện bằng những cử chỉ, hành động, lời nói gây cười của các nhân vật.

Cử chỉ, hành động của các nhân vật trong truyện này giống như cử chỉ và hành động của các nhân vật trong kịch câm, chứa đựng nhiều ý nghĩa. Khi bị lí trưởng ra lệnh đánh đòn, Cải vội xòe năm ngón tay, ngẩng mặt nhìn thầy lí, khẽ bẩm. Cử chỉ ấy như muốn nhắc khéo lí trưởng về số tiền mà cải đã lo lót trước và anh ta trông đợi sự “nhớ ra” của lí trưởng về lời cam kết rằng lẽ phải sẽ thuộc về mình. Thầy lí cũng xòe nầm ngón tay trái úp lên trên năm ngón tay mặt, cử chỉ ấy ngầm thông báo với Cải rằng “lẽ phải” của thằng Ngô nhiều gấp đôi, nên đương nhiên phần thắng sẽ thuộc về hắn.

Lẽ phải (trừu tượng) được tính bằng năm ngón tay (cụ thể), hai lần lẽ phải được tính bằng mười ngón tay. Điều thú vị mà tác giả dân gian dành cho người đọc là: ngón tay của Cải trở thành ‘‘kí hiệu” của tiền tệ và hai bàn tay úp vào nhau của quân cũng là “kí hiệu” biểu thị cho lượng tiền đút lót của Ngô.

Truyện còn dùng hình thức chơi chữ để gây cười. Từ phải trong truyện này đa nghĩa. Nghĩa thứ nhất chỉ lẽ phải, chỉ cái đúng, người đúng, đối lập với cái sai, người sai. Nghĩa thứ hai chỉ điều bắt buộc, nhất thiết phải có, tức là mức tiền lo lót. Lời lí trưởng: Tao biết mày phải… nhưng nó lại phải… bằng hai mày lập lờ cả hai nghĩa ấy. Không phải ngẫu nhiên, vế thứ hai trong lời thầy lí lại được dùng để đặt tên cho truyện này.

Ở đây, ta thấy ngôn ngữ lời nói và ngôn ngữ động tác thống nhất với nhau, có giá trị ngang nhau. Ngồn ngữ bằng lời nói là ngôn ngữ công khai, nói cho tất cả những người có mặt cùng nghe. Ngôn ngữ bằng động tác là thứ ngôn ngữ “bí mật”, chỉ có người trong cuộc (thầy lí và Cải) mới hiểu được.

Hai thứ ngôn ngữ ấy làm rõ nghĩa cho nhau để chỉ ra thực chất của sự nổi tiếng xử kiện giỏi của viên lí trưởng nọ. Truyện rất ngắn, kết thúc bất ngờ nhưng nó nói đủ những điều muốn nói và tiếng cười vừa giòn giã, thâm thúy cũng đồng loạt cất lên.

phan tich truyen cuoi nhung no phai bang hai may - Top 9 bài văn phân tích truyện cười: "Nhưng nó phải bằng hai mày" lớp 10 mới nhất

Truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày”

Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” – Bài làm 9

“Nhưng nó phải bằng hai mày” được xem là một trong những truyện cười dân gian nhưng lại tố cáo xã hội đồng tiền. Khi có đồng tiền thì những chuyện công lý cũng sẽ bị bóp méo. Nói như ai đó đã từ nói rằng đây là một “xã hội chó đểu”.

Đồng tiền luôn luôn có một uy lực to lớn và văn học từ trước đến nay cũng đã đề cập. Ta không thể không nhớ câu:

Trong tay có sẵn đồng tiền

Dẫu rằng đổi trắng thay đen khó gì”

Và truyện cười “Nhưng nó phải bằng hai mày” quả không sai khi nói giống như một màn kịch rất ngắn, ngắn nhưng lại thực sự hấp dẫn với sự xuất hiện của ba nhân vật.

Người độc như thấy được khi mở đầu truyện chính là một lời giới thiệu về một viên lí trưởng xử kiện giỏi ở một “làng kia” không nói tên. Ta như đã gặp cách giới thiệu như đã được mang tính phiếm chỉ giống như các câu truyện cổ tích vậy. Những lời mở đầu như địa điểm (làng kia), thời gian (hôm nọ). Ta cũng như đã thấy được chính tác giả dùng tính phiếm chỉ để tăng tính khái quát, ý nghĩa mà truyện phản ánh mang tính phổ biến ở nhiều vùng quê khách nữa đồng thời không nói rõ tên quan cũng cho thấy nó còn ám chỉ nhiều đối tượng chứ không ở địa phương nào. Hai nhân vật tên Cải và Ngô cũng cũng chính là một cách nói thực chất không mang tính xác định cụ thể.

Dễ thấy được những sự việc được kể rất ngắn gọn. Cải và Ngô đánh nhau rồi mang nhau ra kiện. Nhân vật Cải như rất sự chết sợ kém thế lót trước thời lí năm đồng. Ngô thấy vậy biện chè lá những mười đồng. Và khi chúng ta đi lần theo câu truyện chúng ta như cũng đã tìm thấy tình huống có vấn đề, như cũng đã buộc người nghe đã phải chú ý xem rằng trong tình huống nà thì một thầy lí được mệnh danh nổi tiếng xử kiện giỏi kia sẽ xử vụ kiện này như thế nào?

Và trong quá trình xử kiện thầy lí cho Ngô thắng, còn cái ánh Cải kia lại bị đánh mười roi. Cải cũng đã lo lót thầy trước rồi và hơn nữa lại được thầy nhận lễ nên Cải dường như rất bất ngờ như đã bị lâm vào tình thế bị động trước lời phán xét của thầy lí. Sự bất ngờ ấy được thể hiện thông qua chi tiết “Cải vội xòe năm ngón tay, ngẩng mặt nhìn thầy lí khẽ bẩm: xin thầy xét lại lẽ phải về con mà”.  Và quả thực lời nói của Cải chứng tỏ rằng Cải như đã tin tưởng tuyệt đối vào mình sẽ được xử thắng vì mình đã lo chạy trước 5 đồng và được thầy nhận lễ đáng nhẽ là phần thắng thuộc về mình nhưng thật bất ngờ biết bao khi nó lại ngược lại. Người đọc như thấy được những ẽ phải ở đây dược xem xét bằng tiền. Cải lúc này đây cũng như đã đưa ra một ám hiệu là năm ngón tay, và hắn như còn đưa mắt nhìn và lời nhắc khẽ để nhắc nhở thầy lí về những hành động biện lễ của mình trước đó.

Cho đến đây mâu thẫn đã lên đến cao trào bởi có lẽ rằng Cải dường như đã lật bài ngựa. Nếu mà quả thực như vậy thì thầy lí sẽ xử ra sao? Những hành động như là những mật ngữ. Cải giơ 5 ngón tay lên như nói con đã đưa cho thầy 5 đồng mà sao thầy lại xử cho con thu? Thầy lý lại dùng mật ngữ để đáp lại đó là Thầy lí lúc đó cũng xòe năm ngón tay trái úp lên trên năm ngón tay phải mặt nói ý rằng “Tao biết mày phải…..nhưng nó lại phải…..bằng hai mày”

Ta như thấy ngụ ý muốn nói ngón tay, tiền và lẽ phải lại có mối quan hệ mật thiết với nhau. Ngón tay chính là số lượng giá trị tiền, Tiền lại là để đo lẽ phải. Tiền càng nhiều thì lẽ phải nhiêu, chan lý thuộc về những kẻ nhiều tiền. Thầy lý như đại diện cho lớp người có chức có quyền mà còn như vậy thì thử hỏi công lý ở đâu được nữa. Ta như thấy được cả 3 nhân vật trong truyện như chính là cả 3 nhân vật bị đả kích.

Ta như thấy được qua truyện thì tính cách nhân vật lí trưởng được giấu kín chỉ bộc lộ ở trong đoạn cuối truyện để tăng tính bất ngờ cho truyện. Có thể thấy chính những sự kết hợp giữa hành động và ngôn ngữ cùng lối chơi chữ tạo nên tình huống gây cười cho người đọc

Qua đây ta như thấy được chính tác giả cũng muốn phê phán những kẻ có quyền có thế mà dường như lại đã coi đồng tiền là tất cả làm ô uế xã hội, làm mất đi sự công bằng của xã hội.

Thông qua những bài văn mẫu Phân tích truyện cười: “Nhưng nó phải bằng hai mày” trên đây mà Tophaynhat.com mang đến cho các bạn sẽ giúp cho các em hiểu rõ hơn về bài viết này. Chúc các em học tốt!

Minh Nguyệt

Check Also

Top 10 bài văn mẫu tả thầy cô giáo mà em yêu quý

Top 10 bài văn mẫu tả thầy cô giáo mà em yêu quý

Tôn sư trọng đạo là truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Bởi …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *